Bài tập · Bài 50

初(はじ)めまして。私(わたくし)はミラーと申(もう)します。

Rất hân hạnh được làm quen. Tôi tên là Miller.

Lời tự giới thiệu trang trọng bằng 申(もう)します thì ngôi thứ nhất dùng わたくし (khiêm nhường, trang trọng hơn わたし).

この間(あいだ)、社(しゃ)長(ちょう)にお目(め)にかかりました。

Hôm trước tôi đã được gặp giám đốc.

Mình gặp người trên → khiêm nhường đặc biệt お目(め)に かかります (= 会(あ)います). ご覧(らん)に なります là tôn kính của 見(み)ます.

先(せん)日(じつ)、先(せん)生(せい)のご本(ほん)を拝(はい)見(けん)しました。

Hôm trước em đã được đọc cuốn sách của thầy.

Xem, đọc đồ của người trên → 拝(はい)見(けん)します (khiêm nhường của 見(み)ます). 伺(うかが)います là khiêm nhường của 聞(き)きます / 行(い)きます.

私(わたし)は毎(まい)晩(ばん)3時(じ)間(かん)ぐらいテレビを見(み)ています。

Tối nào tôi cũng xem ti vi khoảng 3 tiếng.

Việc của bản thân, không liên quan người trên → nói bình thường: 見(み)ています. ご覧(らん)に なります là tôn kính, không dùng cho mình.

中(なか)村(むら)：高(たか)橋(はし)さんは会(かい)議(ぎ)の予(よ)定(てい)についてご存(ぞん)じですか。 高(たか)橋(はし)：いいえ、存(ぞん)じません。

Nakamura: Anh Takahashi có biết lịch họp không? Takahashi: Không, tôi không biết ạ.

Nói về mình → khiêm nhường: 存(ぞん)じません (= 知(し)りません). ご存(ぞん)じ là tôn kính, chỉ dùng cho người khác.

重(おも)そうですね。私(わたし)がお手(て)伝(つだ)いします。

Trông nặng quá nhỉ. Để tôi giúp anh.

Hành động của mình → khiêm nhường お + Vます (bỏ ます) + します: お手(て)伝(つだ)いします. お〜に なります là tôn kính.

コーヒーを入(い)れますから、一(いっ)緒(しょ)にいかがですか。

Tôi pha cà phê, anh dùng cùng nhé?

Pha cà phê, pha trà nói là コーヒーを 入(い)れます (いれます). 作(つく)ります dùng cho món ăn, đồ vật.

先(せん)生(せい)のお宅(たく)へ伺(うかが)って、奥(おく)様(さま)にお目(め)にかかりました。

Em đã đến thăm nhà thầy và được gặp phu nhân.

伺(うかが)います (đến thăm) chỉ nơi đến bằng へ (hoặc に). お目(め)に かかります: Người được gặp đi với に, như 会(あ)います.

もしもし、こちらはパワー電(でん)気(き)でございます。

Alô, đây là công ty Power Electric ạ.

でございます là cách nói lịch sự của です: パワー電(でん)気(き)でございます. ございます (không có で) thay cho あります.

Tôi đang làm việc ở công ty Power Electric.

初(はじ)めまして。林(はやし)（と）申(もう)します。

Rất hân hạnh được làm quen. Tôi tên là Hayashi.

Tên + と + 申(もう)します (khiêm nhường của 言(い)います): Tôi tên là…

ミラーさんがスピーチコンテスト（で）優(ゆう)勝(しょう)したの（を）ご存(ぞん)じですか。

Anh có biết anh Miller đã đoạt giải nhất cuộc thi hùng biện không ạ?

Cuộc thi nơi đoạt giải đi với で: コンテストで 優(ゆう)勝(しょう)します. 〜の biến cả câu thành danh từ, làm tân ngữ của ご存(ぞん)じです (= 知(し)って います) → を.

部(ぶ)長(ちょう)の奥(おく)様(さま)（に）すき焼(や)きの作(つく)り方(かた)（を）教(おし)えていただきました。

Tôi được phu nhân của trưởng phòng dạy cho cách nấu sukiyaki.

Vて いただきます (khiêm nhường của Vて もらいます): Người làm giúp đi với に (với 教(おし)えます cũng có thể dùng から). Điều được dạy đi với を.

この賞(しょう)金(きん)は何(なに)（に）お使(つか)いになりますか。

Anh sẽ dùng số tiền thưởng này vào việc gì ạ?

Dùng vào mục đích gì → 何(なに)に 使(つか)いますか. お使(つか)いに なります là tôn kính của 使(つか)います.

お名(な)前(まえ)は何(なん)（と）おっしゃいますか。

Quý danh của anh là gì ạ?

Tên gọi đi với と: 何(なん)と 言(い)いますか → tôn kính 何(なん)と おっしゃいますか.

伊(い)藤(とう)先(せん)生(せい)（を）パーティー（に）ご招(しょう)待(たい)したいと思(おも)います。

Tôi muốn mời cô Ito đến dự tiệc.

招(しょう)待(たい)します: Người được mời đi với を, buổi tiệc được mời đến đi với に. ご招(しょう)待(たい)します là dạng khiêm nhường.

Tôi gọi taxi cho anh nhé?

Để tôi xin phép hướng dẫn.

雨(あめ)が降(ふ)っていますね。傘(かさ)を（貸(か)します…お貸(か)しし）ましょうか。

Trời đang mưa nhỉ. Để tôi cho anh mượn ô nhé?

Động từ gốc Nhật: お + Vます (bỏ ます) + します: 貸(か)します → お貸(か)しします → お貸(か)ししましょうか.

私(わたくし)が皆(みな)さんに（連(れん)絡(らく)します…ご連(れん)絡(らく)し）ました。

Tôi đã liên lạc với mọi người rồi ạ.

Danh động từ gốc Hán (連(れん)絡(らく)します) → ご + 連(れん)絡(らく) + します: ご連(れん)絡(らく)しました.

先(せん)生(せい)、お茶(ちゃ)を（いれます…おいれし）ましたので、どうぞ。

Thưa thầy, em đã pha trà, mời thầy dùng ạ.

いれます → お + いれ + します: おいれしました.

私(わたくし)が新(あたら)しい製(せい)品(ひん)について（説(せつ)明(めい)します…ご説(せつ)明(めい)し）ます。

Tôi xin trình bày về sản phẩm mới.

説(せつ)明(めい)します (gốc Hán) → ご説(せつ)明(めい)します.

予(よ)定(てい)が変(か)わったので、先(せん)生(せい)に（伝(つた)えます…お伝(つた)えして）おきました。

Vì lịch thay đổi nên tôi đã báo trước cho thầy rồi.

伝(つた)えます → お伝(つた)えします; nối với おきます cần thể て: お伝(つた)えして おきました.

いつでも（手(て)伝(つだ)います…お手(て)伝(つだ)いし）ますから、おっしゃってください。

Lúc nào tôi cũng sẵn lòng giúp, xin anh cứ bảo.

手(て)伝(つだ)います → お手(て)伝(つだ)いします.

この本(ほん)を（借(か)ります…お借(か)りして）もいいですか。

Em mượn cuốn sách này có được không ạ?

借(か)ります → お借(か)りします; xin phép Vても いいですか → お借(か)りしても いいですか.

サイズが合(あ)わなければ、（取(と)り替(か)えます…お取(と)り替(か)えし）ますよ。

Nếu không vừa cỡ, chúng tôi sẽ đổi cho quý khách.

取(と)り替(か)えます → お取(と)り替(か)えします (hành động của phía cửa hàng, khiêm nhường).

Anh đã trả cuốn sách mượn của trưởng phòng chưa ạ?…Vâng, tôi đã trả rồi.

中(なか)村(むら)課(か)長(ちょう)にお会(あ)いになりましたか。…はい、お目(め)にかかりました。

Anh đã gặp trưởng nhóm Nakamura chưa ạ?…Vâng, tôi đã gặp rồi.

Mình gặp người trên → khiêm nhường đặc biệt お目(め)に かかりました (cũng có thể nói お会(あ)いしました).

先(せん)生(せい)のご都(つ)合(ごう)をお聞(き)きになりましたか。…はい、伺(うかが)いました。

Anh đã hỏi lịch của thầy chưa ạ?…Vâng, tôi đã hỏi rồi.

聞(き)きます → khiêm nhường đặc biệt 伺(うかが)います (hoặc お聞(き)きします): 伺(うかが)いました.

先(せん)生(せい)にお手(て)紙(がみ)をお出(だ)しになりましたか。…はい、お出(だ)ししました。

Anh đã gửi thư cho thầy chưa ạ?…Vâng, tôi gửi rồi.

出(だ)します → お + 出(だ)し + します: お出(だ)ししました.

皆(みな)さんにお知(し)らせになりましたか。 …いいえ、まだです。あしたお知(し)らせするつもりです。

Anh đã thông báo cho mọi người chưa ạ? …Chưa, vẫn chưa ạ. Tôi định ngày mai sẽ thông báo.

つもりです đi sau thể từ điển → お知(し)らせします chuyển thành お知(し)らせする.

小(お)川(がわ)さんにお電(でん)話(わ)をおかけになりましたか。 …いいえ、これからお電(でん)話(わ)するところです。

Anh đã gọi điện cho anh Ogawa chưa ạ? …Chưa, tôi đang định gọi đây.

これから Vる ところです (sắp làm): お電(でん)話(わ)します → お電(でん)話(わ)する ところです. お電(でん)話(わ) là ngoại lệ: Từ gốc Hán nhưng đi với お.

社(しゃ)長(ちょう)は今(いま)席(せき)を外(はず)しておりますが、お待(ま)ちになりますか。…はい、お待(ま)ちします。

Giám đốc hiện không có ở chỗ ngồi, anh có đợi không ạ?…Vâng, tôi xin đợi.

待(ま)ちます → お待(ま)ちします (hành động của mình).

Khi nào anh đi Kyoto ạ?…Ngày mai tôi đi.

どなたがあいさつをなさいましたか。…私(わたくし)がいたしました。

Ai đã phát biểu chào hỏi ạ?…Là tôi ạ.

します → khiêm nhường いたします: 私(わたし)が いたしました.

お父(とう)さんは何(なん)とおっしゃいましたか。 …父(ちち)は何(なん)でも好(す)きな仕(し)事(ごと)をしてもいいと申(もう)しました。

Bố anh đã nói gì ạ? …Bố tôi nói tôi muốn làm công việc gì cũng được.

Nói về người nhà mình với người ngoài → khiêm nhường: 言(い)いました → 申(もう)しました.

どうぞこちらの料(りょう)理(り)も召(め)し上(あ)がってください。 …ありがとうございます。もうたくさんいただきました。

Xin mời anh dùng cả món này nữa. …Cảm ơn anh. Tôi đã ăn nhiều rồi ạ.

食(た)べます → khiêm nhường いただきます: もう たくさん いただきました.

これ、京(きょう)都(と)で撮(と)ったお寺(てら)の写(しゃ)真(しん)ですが、ご覧(らん)になりますか。 …ええ、ぜひ拝(はい)見(けん)したいです。

Đây là ảnh ngôi chùa tôi chụp ở Kyoto, anh có muốn xem không? …Vâng, nhất định tôi muốn xem.

見(み)ます → khiêm nhường 拝(はい)見(けん)します; + たい: 拝(はい)見(けん)したいです.

あそこに立(た)っている方(かた)をご存(ぞん)じですか。 …いいえ、存(ぞん)じません。

Anh có biết vị đang đứng ở đằng kia không ạ? …Không, tôi không biết ạ.

知(し)りません → khiêm nhường 存(ぞん)じません.

弟(おとうと)さんはどちらにいらっしゃいますか。 …ペキンにおります。

Em trai anh hiện đang ở đâu ạ? …Em tôi đang ở Bắc Kinh.

Nói về người nhà mình → khiêm nhường: います → おります.

Tuần sau nữa bố tôi sẽ sang Nhật.

先(せん)生(せい)はパーティーの時(じ)間(かん)をご存(ぞん)じですか。

Thầy có biết giờ bắt đầu bữa tiệc không ạ?

Hỏi về người trên → tôn kính ご存(ぞん)じですか. 存(ぞん)じています / 存(ぞん)じません là khiêm nhường, chỉ dùng cho mình.

また先(せん)生(せい)にお目(め)にかかりたいと思(おも)います。

Em mong được gặp lại thầy.

Mình gặp người trên → お目(め)に かかりたい. 拝(はい)見(けん)したい là "muốn xem"; ご覧(らん)に なりたい là tôn kính.

先(せん)生(せい)の予(よ)定(てい)は受(うけ)付(つけ)でお聞(き)きになってください。

Về lịch của thầy, xin anh hỏi ở quầy lễ tân.

Hành động của người nghe → tôn kính お聞(き)きに なって ください. お聞(き)きして / 伺(うかが)って là khiêm nhường, chỉ dùng cho hành động của mình.

わたしたちは来(らい)週(しゅう)先(せん)生(せい)のお宅(たく)へ伺(うかが)います。

Tuần sau chúng em sẽ đến thăm nhà thầy.

Mình đến nhà người trên → khiêm nhường 伺(うかが)います. いらっしゃいます / 来(こ)られます là tôn kính.

先(せん)生(せい)は何(なん)とおっしゃいましたか。

Thầy đã nói gì ạ?

Hành động của thầy → tôn kính おっしゃいました. お話(はな)ししました / 申(もう)しました là khiêm nhường.

私(わたくし)が旅(りょ)行(こう)についてご説(せつ)明(めい)します。

Tôi xin giới thiệu về chuyến du lịch.

Hành động của mình → khiêm nhường ご説(せつ)明(めい)します. 説(せつ)明(めい)されます / 説(せつ)明(めい)なさいます là tôn kính.

グプタさんは刺(さし)身(み)を召(め)し上(あ)がりません。

Anh Gupta không dùng sashimi.

Nói về người khác một cách kính trọng → tôn kính 召(め)し上(あ)がりません. いただきます là khiêm nhường; không có dạng お食(た)べします.

Miller: Alô, có phải nhà ông Matsumoto không ạ? Matsumoto: Vâng, nhà Matsumoto đây ạ.

ミラー：私(わたくし)はIMCのミラーと（言(い)います…a．申(もう)します）が、松(まつ)本(もと)部(ぶ)長(ちょう)は（います…b．いらっしゃいます）か。

Miller: Tôi là Miller ở công ty IMC, trưởng phòng Matsumoto có nhà không ạ?

a: Nói về mình → khiêm nhường 申(もう)します. b: Hỏi về trưởng phòng (người trên) → tôn kính của います: いらっしゃいます.

松(まつ)本(もと)：主(しゅ)人(じん)は今(いま)（出(で)かけています…c．出(で)かけております）が……。

Matsumoto: Nhà tôi hiện đang đi vắng ạ…

Vợ nói về chồng mình (người trong nhà) với người ngoài → khiêm nhường: 〜て います → 〜て おります.

ミラー：何(なん)時(じ)ごろ（帰(かえ)ります…d．お帰(かえ)りになります）か。 松(まつ)本(もと)：夕(ゆう)方(がた)には帰(かえ)る予(よ)定(てい)です。

Miller: Khoảng mấy giờ ông ấy về ạ? Matsumoto: Dự định chiều tối là về ạ.

Hành động của trưởng phòng → tôn kính お帰(かえ)りに なります (cũng có thể dùng 帰(かえ)られます).

ミラー：では、7時(じ)ごろまた（電(でん)話(わ)します…e．お電(でん)話(わ)します）。 （失(しつ)礼(れい)します…f．失(しつ)礼(れい)いたします）。

Miller: Vậy khoảng 7 giờ tôi sẽ gọi lại ạ. Tôi xin phép ạ.

e: Hành động của mình → お電(でん)話(わ)します (お電(でん)話(わ) là ngoại lệ đi với お). f: します → khiêm nhường いたします: 失(しつ)礼(れい)いたします.